We zijn er weer naar op weg, de eindejaarsperiode, de komst van het kerstpakket. Wat een vreugdevol moment zou moeten zijn voor zowel gever als ontvanger, is voor werkgevers steeds vaker een hoofdpijndossier geworden. Want als het kerstpakket niet in de smaak valt, wordt dat breed gedeeld; op Facebook, op Instagram, op X. Niet prettig, maar achter die reactie schuilt soms meer dan de teleurstelling over het cadeau zelf.
Kritiek op een kerstpakket staat volgens Nicol Tadema, spreker en auteur op het gebied van aantrekkelijk werkgeverschap, vaak niet op zichzelf. Een negatieve reactie kan voortkomen uit eerdere ervaringen op de werkvloer.
‘Het kerstpakket is een van de vele kleine momenten die samen bepalen hoe medewerkers het ontvangen. Een post op sociale media over een kerstpakket ontstaat dus niet op het moment dat de doos wordt geopend. Die begint bij alle ervaringen die daaraan voorafgingen.’
Meer over kerstpakketten op de werkvloer lees je hier!
Arbeidspsycholoog Tosca Gort ziet dat achter ontevredenheid over het pakket andere frustraties kunnen schuilgaan. ‘Denk aan onvrede over het salaris, de werkzaamheden, collega's of de reistijd. Als je heel veel ontevredenheid voelt over een kerstpakket, speelt er waarschijnlijk iets anders waar je als werkgever mee aan de slag moet.’
Hele jaar
Volgens Gort is het daarom belangrijk dat werkgevers niet alleen in december aandacht besteden aan medewerkers, maar dat het hele jaar doen. ‘Het kerstpakket blijft een belangrijk gebaar, maar kan de dagelijkse aandacht niet vervangen.’
Tadema stelt dat de waardering voor een kerstpakket niet alleen af van de inhoud of de waarde. ‘Een goedkoper, maar persoonlijk cadeau dat iemand oprecht verrast, kan meer indruk maken dan een groot of luxueus geschenk. Een medewerker die het hele jaar op handen wordt gedragen, zal een slechte fles wijn waarschijnlijk met humor ontvangen. Misschien verschijnt die fles zelfs vol trots op Instagram. Niet omdat de wijn zo geweldig is, maar omdat de relatie met de baas goed is.’
Onvoldoende
De redenering werkt ook de andere kant op, erkent Tadema. ‘Zelfs een duur pakket maakt weinig indruk als je je als werknemer gedurende het jaar onvoldoende gewaardeerd hebt gevoeld. Het voelt dan als een goedmaker die niet goed aankomt.’
Gort benadrukt het belang van persoonlijke aandacht. ‘Als er een algemeen pakket wordt uitgedeeld aan het hele bedrijf, kan een leidinggevende met een handgeschreven kaartje een verschil maken. Er is altijd ruimte voor extra aandacht.’
Traditioneel
‘Wij merken dat het traditionele kerstpakket nog altijd veel etenswaren bevat’, zo laat Edwin den Hartog, eigenaar van relatiegeschenkenbedrijf Loopper, weten. ‘Dat past bij de gezelligheid van de feestdagen, maar rijmt lang niet altijd met de groeiende aandacht voor gezond.’
Machiel Reinders, senior onderzoeker Consumentengedrag en Marketing bij Wageningen University & Research, verwacht dan ook dat werkgevers andere keuzes gaan maken. ‘De komende jaren gaan ze nog vaker kiezen voor lifestyle- en verzorgingsproducten, cadeaubonnen óf de mogelijkheid om de waarde van het pakket aan een goed doel te doneren.